‘Καλομελέτα κι έρχεται’, λέει η σοφή λαϊκή παροιμία – μόνο που, στην περίπτωσή μας, μάλλον ‘κακομελέτα’ πρέπει να λέμε, μιας και θα έχουμε να κάνουμε με τις απρόβλεπτες, αλλά σίγουρα οδυνηρές συνέπειες κάποιας μεγάλης και κυρίως εκτεταμένης κυβερνοεπίθεσης… Που, αργά ή γρήγορα, θα έλθει – αυτό είναι προδιαγεγραμμένο! Έτσι κι αλλιώς, οι κυβερνοαπειλές αυξάνουν και πληθαίνουν, όπως έδειξε κι η πρόσφατη έκθεση ‘Threat Landscape 2026’ του ENISA, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Κυβερνοασφάλειας, που εδρεύει στην Αθήνα.
Η φετινή έκδοση επιβεβαιώνει πως οι άπειρες ψηφιακές εξαρτήσεις μας διευρύνουν την εν δυνάμει επιφάνεια επίθεσης και απαιτούν νέο επίπεδο επαγρύπνησης από όλους, προκειμένου να προλαμβάνονται και να μετριάζονται αποτελεσματικά οι επιπτώσεις των ραγδαία πολλαπλασιαζόμενων κυβερνοπεριστατικών. Και τα πράγματα είναι βέβαιο ότι θα πάνε από το κακό στο χειρότερο, όσο οι κακόβουλοι αντιλαμβάνονται και αξιοποιούν περισσότερο τις δυνατότητες που θέτουν στη διάθεσή τους οι πάμπολλες εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η ανάλυση των δεδομένων της έρευνας δείχνει ότι το λυτρισμικό (βλέπε, ransomware) παραμένει η κορυφαία απειλή (με δεύτερο το DDoS) κι ότι ο συχνότερος στόχος των κακόβουλων είναι πάντα ο ευρύτερος δημόσιος τομέας. Οι κρίσιμες υποδομές (ενέργεια, ύδρευση, μεταφορές, υγεία), κινδυνεύουν περισσότερο, καθώς κάθε επιτυχημένη επίθεση σ’ αυτές έχει ως συνέπεια πολλαπλάσιο αντίκτυπο στην κοινωνία, λόγω διατάραξης της καθημερινότητας των πολλών σε τοπικό ή ακόμα και σε εθνικό επίπεδο.
Όμως, ακόμα κι αυτή η διαχείριση, για την οποία κάθε χώρα είναι υποχρεωμένη πλέον να λαμβάνει μέτρα -βάσει ευρωπαϊκών κανονισμών- διαθέτοντας τους ανάλογους ελεγκτικούς μηχανισμούς (αποκτήσαμε κι εμείς, πρόσφατα, Γενικό Γραμματέα Προστασίας Κρίσιμων Οντοτήτων), μάλλον ωχριά, αν βγουν αληθινά όσα περιλαμβάνονται σε πρόσφατο αποκλειστικό ρεπορτάζ του έγκυρου αμερικανικού ιστότοπου Axios
Που, ούτε λίγο-ούτε πολύ, αναφέρει ότι οι ‘μεγάλοι’ της Τεχνητής Νοημοσύνης ήδη καταστρώνουν σενάρια επί σεναρίων, σχετικά με το τι θα γίνει και πώς θα αντιδράσουν στην περίπτωση που θα έρθει -μοιραία, κάποια στιγμή θα συμβεί κι αυτό- μια ‘μεγάλη στραβή’. Τόσο μεγάλη, όμως, που θα πλήξει όλη τη χώρα (φυσικά, αυτοί ενδιαφέρονται πρωτίστως για τη δική τους, τις ΗΠΑ), αν δεν επεκταθεί και σε άλλες, θα προκαλέσει κοινωνική αναταραχή και θα κλονίσει την εμπιστοσύνη της κοινής γνώμης (που, έτσι κι αλλιώς, δεν βρίσκεται σε τόσο υψηλά επίπεδα) για την ΤΝ, αφού θα διαπιστώσει στην πράξη πόσο ανασφαλής μπορεί να γίνει για τους ανθρώπους…
Κατά τον Axios, τέτοια σενάρια καταστρώνουν η Anthropic, η OpenAI κι άλλες μεγάλες εταιρίες του χώρου, θεωρώντας ότι ένα μείζον συμβάν είναι αναπόφευκτο μέσα στους επόμενους 6 – 12 μήνες. Μια πρόγευση του τι μπορεί να συμβεί παίρνουμε καθημερινά, με τις αλλεπάλληλες διαρροές και παραδοχές (όταν τα πράγματα χοντρύνουν και δεν μπορούν να καλυφθούν άλλο) από αυτές τις εταιρίες και όχι μόνο, ότι ένας ‘εξυπνότερος του δέοντος’ πράκτορας ξέφυγε, έκανε αυτό ή εκείνο, επιτέθηκε σε επιχειρήσεις, έκλεψε μυστικά κλπ. κλπ. ως μη όφειλε, βεβαίως.
Οι ασκήσεις ετοιμότητας των εταιριών περιλαμβάνουν διευρυμένες συζητήσεις με συμμετοχή πολλών διαφορετικών στελεχών και υποθέσεις ‘what if…’, ώστε να εξεταστούν κατά το δυνατόν όλες οι πιθανότητες. Που, βέβαια, δεν περιορίζονται μόνο στη δράση των agents, αλλά και σ’ εκείνη των ολοένα και πιο επικίνδυνων – χάρη στην ΤΝ- hacker, που συνεχίζουν απτόητοι.
Μάλιστα, πρόσφατα έγινε viral η περίπτωση ενός εξ αυτών από την Κίνα που, αξιοποιώντας κινεζικής προέλευσης εργαλεία συν το γνωστό Deep Seek, κατάφερε να κλέψει από δυο νοτιοκορεατικές τράπεζες πλήθος δεδομένα πελατών τους και στη συνέχεια ρώτησε το Claude πού και πώς μπορεί να τα πουλήσει…
Όμως, αυτά τα σενάρια, εκτός από κοινωνικές, έχουν και πολιτικές προεκτάσεις: με το αμερικανικό Κογκρέσο έτοιμο να ακολουθήσει την τακτική αρκετών Πολιτειών που ήδη εξετάζουν δικλείδες και περιορισμούς (κάτι που αναμένεται να ενταθεί, αν το σώμα περάσει στα χέρια των Δημοκρατικών, στις επικείμενες ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου), οι εταιρίες ΤΝ έχουν κάθε λόγο να ανησυχούν από την προβλεπόμενη αποδυνάμωση του μεγάλου προστάτη τους, προέδρου Τραμπ.
Αρκετοί Δημοκρατικοί βουλευτές και γερουσιαστές ζητούν ήδη να μπει φρένο στην εκρηκτική και δύσκολα ελεγχόμενη πλέον συνεχιζόμενη ανάπτυξη της ΤΝ, πριν προλάβουν να μπουν ασφαλιστικές δικλείδες και ρυθμιστικά πλαίσια, για την προστασία της ανθρωπότητας. Κάτι που ο πρόεδρος Τραμπ απορρίπτει μετά βδελυγμίας, απορροφημένος όπως είναι στον λυσσώδη αγώνα δρόμου με την Κίνα, για την παγκόσμια κυριαρχία, με καταλύτη την ΤΝ.
Έχουμε να δούμε πολλά, τους ερχόμενους μήνες…
