Πριν από δυο εβδομάδες πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, στις εγκαταστάσεις του Κολλεγίου Αθηνών, το 2ο ΜΙΤ Universal AI Summit, μια από εκείνες τις λίγες εκδηλώσεις που συγκεντρώνουν σε μια ημέρα το απόσταγμα πολλών δράσεων και τάσεων, συνεργειών και ζυμώσεων, προβληματισμών και λύσεων, για να προσφέρουν στους παριστάμενους όχι τόσο ‘τροφή στο πιάτο’, αλλά περισσότερο ‘τροφή για σκέψη’. Οι αποφάσεις και οι ενέργειες, σε δεύτερο χρόνο, του καθενός προφανώς προκύπτουν ως προϊόν όλων των παραπάνω, με καταλύτη τη δική του προσωπικότητα.
Εν αρχή, το AI του ενός δισεκατομμυρίου που αναφέρεται στον τίτλο δεν είναι άλλο από την προσπάθεια του ΜΙΤ και συγκεκριμένα του προγράμματος Open Learning να εγγραμματίσει ψηφιακά και να μυήσει στα μυστικά της Τεχνητής Νοημοσύνης τουλάχιστον ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους στον πλανήτη μας, μέσα στα αμέσως επόμενα χρόνια.
Αυτός ο φιλόδοξος στόχος που έβαλαν πέρυσι ο Έλληνας καθηγητής Δημήτρης Μπερτσιμάς και οι συνεργάτες του, σε μια προσπάθεια να ενισχυθούν και να διαχυθούν σ’ όλο τον κόσμο τα ‘διδάγματα’ του αμερικανικού εκπαιδευτικού ιδρύματος, βρίσκεται σήμερα σε καλό δρόμο και πλήρη εξέλιξη, όπως αποκάλυψε ο ίδιος στη διάρκεια της εκδήλωσης, ‘’πατώντας πάνω στο MIT Learn platform.
Το διεπιστημονικό πρόγραμμα ξεκίνησε στις 3 του περασμένου Οκτωβρίου και προχωρεί ταχύτερα του αναμενομένου, με τέσσερα ελληνικά εκπαιδευτικά ιδρύματα (Κολλέγιο Αθηνών, Ανατόλια Θεσσαλονίκης, ΕΜΠ και ΕΚΕΦΕ ‘Δημόκριτος’) να το έχουν ήδη υιοθετήσει και να το παρέχουν στους μαθητές/φοιτητές τους. Στα βασικά μαθήματα συγκαταλέγονται οι αρχές του GenAI, της Μηχανικής Μάθησης, του Deep learning, αλλά και των κανόνων ηθικής που πρέπει να διέπουν τη σχέση μας με την ΤΝ. Απώτερος στόχος -όπως τον περιέγραψε ο κ. Μπερτσιμάς- ‘η παγκοσμιοποίηση της γνώσης’ και προς αυτή την κατεύθυνση ζήτηση τη βοήθεια όλων των εκπαιδευτικών, με feedback και προτάσεις για τη βελτίωση του προγράμματος.
Όμως, το Universal ΑΙ δεν ήταν το μόνο ενδιαφέρον αυτής της εκδήλωσης, που περιλάμβανε επίσης κύριες ομιλίες, πάνελ, αλλά και διαγωνισμό καινοτομίας μεταξύ των 10 νεοφυών επιχειρήσεων, που συμμετείχαν στον επιταχυντή StartSmart SEE, ο οποίος ήταν άλλωστε κι ο διοργανωτής της. Τρία τα βασικά συμπεράσματα εκείνης της ημέρας, που είχαν να κάνουν με την ευρύτερη θεώρηση της ΤΝ στην ήπειρό μας και όχι μόνο: Πρώτο και κύριο, είναι φανερό πως στην Ευρώπη δεν πάσχουμε από ιδέες – έχουμε πολλές (και, μάλιστα, συχνά τις εξάγουμε κυρίως στις ΗΠΑ, όπου μεταναστεύουν αυτοί που τις ‘κατεβάζουν’, αναζητώντας καλύτερες συνθήκες εργασίας και υλοποίησης). Αυτό που μας λείπει είναι η δυνατότητα κλιμάκωσης (scaling, στη γλώσσα της αγοράς), με φιλικό προς τον χρήστη τρόπο. Η γραφειοκρατία των 27 χωρών-μελών σε συνδυασμό με εκείνη των Βρυξελλών, αλλά και η έλλειψη ουσιαστικής στήριξης από τις ευρωπαϊκές τράπεζες μας κρατάνε πίσω. Είθε η φόρμουλα του Europe Inc. (που προβλέπει κοινούς όρους πανευρωπαϊκά για νεοφυείς και spin-off) να δώσει μια κάποια λύση, ειδάλλως η ‘διαρροή εγκεφάλων’ θα συνεχιστεί…
Επίσης, η περίοδος των πιλοτικών μάλλον έχει πιά περάσει – όσα δοκιμάστηκαν, επί μήνες και μήνες, πρέπει πλέον να περάσουν στην παραγωγή, είτε να υιοθετηθούν είτε να απορριφθούν. Η παραπομπή στις ελληνικές καλένδες, δεν ωφελεί ούτε τις επιχειρήσεις ούτε τις εθνικές οικονομίες της χώρας τους. Πολύ περισσότερο όταν η εποχή του Agentic AI είναι πλέον εδώ και οι πράκτορες βρίσκονται επί θύραις, διεκδικώντας την αυτόνομη παρουσία τους στην καθημερινότητάς μας.
Τέλος, κάτι σχετικό με το προηγούμενο: η ΤΝ μας προσφέρει ταχύτητα και ευκαιρίες, όμως η κρίση σ’ ό,τι αφορά στη χρήση τους είναι ακόμα δική μας. Το human-in-the-loop παραμένει βασικός κανόνας, στην ολοένα στενότερη σχέση μας με την ΤΝ, που δεν πρέπει να αγνοηθεί για οποιονδήποτε λόγο. Εμείς θα πρέπει να αποφασίζουμε για τις εργασίες και τις προτεραιότητες που θα αναθέτουμε στα εργαλεία και τις εφαρμογές, ανάλογα με τις ανάγκες, τους κανόνες και τις αξίες μας.
Α, και μιας και αναφερθήκαμε προηγουμένως στον διαγωνισμό καινοτομίας, νικήτρια αναδείχθηκε μια ελληνική νεοφυής, η Inolysis, που βρήκε θεραπεία για την ίνωση, τομέα όπου οι σημερινές λύσεις είχαν πενιχρά αποτελέσματα, και μάλιστα την έχει κατοχυρώσει με παγκόσμια άδεια. Η πολυβραβευμένη ομάδα βρίσκεται σε αναζήτηση επενδυτή προκειμένου να προχωρήσει σε κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους. Κι αν δεν βρει στην Ευρώπη, σύμφωνα με όσα λέγαμε παραπάνω, σίγουρα θα ψάξει αλλού…
